آتروپاتن نام یونانی پادشاهی‌ای است که ربع آخر قرن چهارم پ.م در آذربایجان و کردستان ایران و بخشی از جمهوری آذربایجان کنونی ایجاد شد و نزدیک به سه قرن و نیم به حیات خود ادامه داد. آتروپاتن کشوری غنی و قدرتمند بود که در آن کشاورزی، دامپروری و تجارت رونق فراوان داشت و شهرنشینی در شهرهای آباد آن توسعه یافته بود.
آتروپاتن استقلال خود را نه‌تنها در تمام دوران استیلای مقدونیان در شرق، بلکه در دوران سلوکیان نیز حفظ کرد.
حکومت آتروپاتن در دوره هلنی که زمان تعادل دو فرهنگ یونانی و شرقی بود، توسعه یافت و بدین ترتیب فرهنگ، زبان و مکاتب مختلف یونانی در آتروپاتن رسوخ کرد، که البته در مقایسه با کشورهای دیگر شدت کم‌تری داشت.
پادشاهان آتروپاتن در جنگ با همسایگان خود هم فاتح و هم مغلوب بودند، ولی در برابر استیلاگران اجنبی با تمام قدرت ایستادگی می‌کردند. آنان ضمن ارتباط با کشورهای دور و نزدیک از طریق وصلت با شاهزادگان یونانی مقدونی، پارتی، سریانی و ارمنی با آنان روابط خویشاوندی برقرار می‌ساختند.